Lootjes trekken op zomerkamp of groepsvakantie

Twaalf tieners op kamp in de Ardennen en acht vrienden in een huis in de Provence hebben andere cadeaus nodig, en toch werkt dezelfde opzet voor allebei: een budget dat iedereen kan betalen, een deadline die iemand bewaakt, en een manier om te weten wat de ander echt wil. Een Secret Santa hoort niet alleen bij december.

Waarom het op kamp en op reis goed werkt

Een groep die een week samen leeft, heeft al iets om over te praten, en lootjes trekken geeft daar een spel bovenop. Iedereen doet mee, iedereen krijgt iets, en omdat de groep zelf het bedrag kiest, blijft het betaalbaar voor de student en de veertiger tegelijk.

De cadeaus blijven bewust klein. Er is geen kerstboom, geen inpakpapier met strik, en niemand sleept een broodrooster mee in een rugzak. Wat mensen zich achteraf herinneren, is het raden wie wie had, en de vriend die een hele week onverstoorbaar tegen iedereen heeft gelogen.

Cadeaus die passen in een rugzak op kamp

Voor een kamp moet een cadeau licht zijn, tegen regen kunnen en in een slaapzaal niet in de weg staan:

• Een powerbank van 10.000 mAh, rond de 20 euro, voor de telefoon die op dag drie leeg is
• Een drinkfles met een naam of een gek design erop
• Een fleecedeken voor bij het kampvuur, want het is 's nachts kouder dan iedereen dacht
• Een kaartspel als Uno, Skyjo of The Mind, dat de hele week op tafel blijft liggen
• Gekke sokken of een T-shirt met een grap die alleen deze groep begrijpt
• Een snackpakket met wat er thuis in de kast ligt: speculoos, drop, een zak van hun favoriete chips
• Een hoofdlamp of een karabijnhaak, altijd nuttig en toch altijd vergeten

Vraag de kampleiding vooraf wat mag. Sommige kampen weren snoep of elektronica, en een stapelbed heeft geen plek voor iets groter dan een schoenendoos.

Cadeaus voor een groepsvakantie

Op reis met vrienden zoek je iets dat onderweg nuttig is of iets toevoegt aan de week zelf:

• Een reisgids of een wandelkaart van de streek waar jullie zitten
• Een kleine speaker voor het strand of het terras
• Packing cubes, een bagagelabel of een paspoorthoes, voor wie elke reis zijn spullen kwijtraakt
• Een Instax Mini met een pakje film, zodat er aan het eind een stapel foto's op tafel ligt
• Een reiskussen of een goed slaapmasker voor de lange autorit terug
• Een fles van de lokale wijn of likeur om op de laatste avond samen open te maken

Kies op basis van de reis. Een strandvakantie vraagt om een sneldrogende handdoek, een week in de bergen om wandelsokken van Falke. Wie het cadeau afstemt op het programma, laat zien dat hij erover heeft nagedacht, en dat telt bij een budget van 20 euro zwaarder dan het bedrag.

De uitwisseling regelen

Begin met het bedrag. Voor een kamp is 10 tot 20 euro genoeg; voor een groepsvakantie met volwassenen is 20 tot 40 euro gebruikelijk. Zet het bedrag vast voor iemand begint te kopen, anders staat er op de laatste avond één cadeau van 80 euro naast zes van 15.

Trek de lootjes online, zodat niemand zijn eigen naam trekt en er geen papiertjes zoekraken in de auto. Je kunt lootjes trekken per e-mail en elke deelnemer vragen om een verlanglijstje te maken met drie of vier dingen binnen het budget. Dat haalt het gokken eruit; wie zijn lootje trekt, ziet meteen wat die persoon leuk vindt. Spreek drie data af: wanneer de lootjes getrokken worden, wanneer de lijstjes klaar moeten zijn en wanneer de cadeaus gekocht zijn. Twee weken voor vertrek is voor alle drie een goede grens.

Houd één groepschat aan voor vragen, en geef bij een grote groep of bij gemengde leeftijden één persoon de leiding. Op een kamp is dat een leider; op vakantie degene die ook het huis heeft geboekt.

De onthulling

Hang de uitwisseling aan iets dat toch al gebeurt: de laatste kampvuuravond, of het ontbijt op de dag van vertrek. Laat de hele week hints vallen en maak van het raden op de avond zelf een spel. Wie goed gokt, hoeft niet af te wassen.

Een kort rondje waarin iedereen laat zien wat hij kreeg en van wie, sluit de week beter af dan een afscheid op de parkeerplaats. Maak er foto's van; dat zijn de beelden die in de groepschat blijven rondgaan.

Je kunt in een paar minuten een Secret Santa opzetten voor je kamp of je reis, met het budget erbij, zodat iedereen zijn lootje in zijn mailbox heeft voor de koffers gepakt zijn.